De bouwkranen staan klaar op het Vredenburg. Onduidelijk blijft of het Muziekpaleis op 1 januari 2013 open gaat en helemaal onduidelijk is wat de kwaliteit van de klassieke programmering zal zijn.

Wethouder Frits Lintmeijer (GroenLinks) van cultuur heeft zijn lot verbonden aan de openstelling van het nieuwe Muziekpaleis in 2013. Dat deed hij eerder deze week tijdens een vergadering van de raadscommissie Mens & Samenleving. Niet alleen de openstelling van de nieuwe muziektempel maar vooral een goede programmering en exploitatie had hij daarbij op het netvlies.

De commissie had vooraf geen agendapunt opgevoerd om over te discussiëren. Bespreking was op het laatste moment ingepland omdat meerdere raadsleden zich hadden gestoord aan enkele passages in de begroting. Daarin staat onder meer dat het mediationtraject tussen de gemeente, SJU en Tivoli in maart niet was geslaagd. Opmerkelijk omdat de gemeente tot ver na maart volhield dat de mediation nog steeds gaande was en er was afgesproken over de inhoud geen mededelingen te doen. Niemand wist feitelijk hoe de gesprekken tussen de partners die in 2013 het Muziekpaleis moeten runnen verliepen. Het college had de raad daarover niet geïnformeerd en de raad moest het dus doen met een zinnetje in de begroting die pas deze maand is gepresenteerd.

Tivoli-voorzitter Barry de Vos is niet gelukkig met de formulering over de mediation in de begroting. “We zijn als partijen niet eens toegekomen aan een mediationtraject. De bemiddelaars legden destijds een voorstel op tafel aan alle partijen om zonder voorwaarden met elkaar te spreken. Alleen Tivoli heeft daarmee ingestemd. Al vrij snel hebben de mediators toen geconcludeerd dat er daarmee geen basis was voor mediation. Sinds die tijd zijn er wel weer gesprekken tussen Tivoli en de gemeente, die in april leidden tot een mogelijke oplossing. Daarover is in april door het vorige college besloten die oplossing verder uit te werken maar een besluit erover aan het nieuwe college over te laten. Sinds april proberen we over die koers met het nieuwe college afspraken te maken maar tot op heden zonder resultaat.”

In de begroting staat ook dat de gemeente doorgaat op het pad van het verzelfstandigen van Muziekcentrum Vredenburg. Volgens de woordvoerder van Lintmeijer een “logische tussenstap in het proces”. De Vos ziet dat diametraal anders. “Er is een stichting Muziekpaleis opgericht. Alle partijen beëindigen hun activiteiten en brengen volgens een set regels hun boeltje in in de nieuwe stichting. Een verzelfstandiging van Muziekcentrum Vredenburg is in strijd met het contract.”

De Vos maakt zich inmiddels nog grotere zorgen over de effecten van de impasse op de exploitatie van het Muziekpaleis. “De activiteiten van Tivoli zijn nog wel te programmeren voor het eerste gezamenlijke jaar 2013. Dat is anders voor de klassieke tak. Als je de top wilt binnenhalen, en dat is ons aller ambitie, dan moet er nu al geboekt worden. Dat hoort volgens afspraak plaats te vinden binnen de stichting, maar die functioneert niet. Nog even en je kan alleen het tweede garnituur vastleggen en daarmee verkoop je minder kaartjes. De exploitatie is nu al nauwelijks haalbaar en dan al helemaal niet. Daarmee voorzie ik forse aanloopverliezen. Gaat de politiek die tekorten weer bijpassen zoals ze de afgelopen jaren deed bij het Muziekcentrum, en blijven in tijden van crisis andere gemeentelijke taken dan liggen? Een euro kan je maar een keer uitgeven. Wij willen onze eigen broek ophouden met het Muziekpaleis. Dat gaat zo niet lukken.”

Meerdere bronnen geven aan dat de gemeente met een dubbele agenda bezig is rond het Muziekpaleis. Aan de ene kant wordt er gesproken met de partners Tivoli en SJU om binnen de Stichting Muziekpaleis te blijven, waarvan dan wel de statuten zouden moeten worden aangepast. Aan de andere kant wordt een zelfstandig Muziekcentrum in de steigers gezet, dat zelf de nieuwe muziektempel gaat runnen. Zowel SJU als Tivoli zijn dan feitelijk niet meer nodig. Een vertrouwelijke lijst met collegebesluiten, als bijlage bijgevoegd, zegt bijvoorbeeld dat het vetorecht van Tivoli moet verdwijnen. Op dit moment kunnen binnen de Stichting Muziekpaleis alleen besluiten worden genomen als de gemeente en Tivoli het met elkaar eens zijn. Een belangrijker zinsnede is misschien dat het college constateert “dat de programmering voor het klassieke deel (...) spoedig moet worden opgesteld (en gecontracteerd) en er dan wel een juridische entiteit beschikbaar moet zijn om die contracten aan te gaan”. Die is er nu in de vorm van de Stichting Muziekpaleis maar kennelijk wil de gemeente daar van af. Zolang dat niet het geval is kan er niet gecontracteerd worden en ligt de vrees van De Vos voor tweede garnituur - in het feestjaar van de Vrede van Utrecht - voor de hand. 

De Vos is niet verbaasd dat die berichten rondzingen. De stukken kent hij niet maar de strekking ervan wekt weinig verbazing. “Wij hebben anderhalf jaar geleden een rechtszaak moeten voeren om onze bestuursleden benoemd te krijgen in de stichting. Die zaak wonnen wij glansrijk. Maar toen al gaven stichtingsvoorzitter Hans Andersson en de gemeentelijke bestuursleden aan dat de statuten van de stichting voor hen onuitvoerbaar waren en hij zich niets gelegen zou laten liggen aan de met elkaar in volle verstand afgesloten contracten. De Utrechters mogen best weten welke risico’s de gemeente loopt met het schaken op twee borden. Er volgt dan of een rechtszaak waarin wij de gemeente vragen zich aan de contracten te houden of er volgt een rechtszaak waarin de gemeente vraagt de huidige contracten te ontbinden. In het slechtste geval levert dat een situatie op waarbij de gemeente pop programmeert in het Muziekpaleis en wij aan De Helling en de Oudegracht. Dan zijn er te veel zalen voor een te geringe doelgroep en zal iedereen het loodje leggen. En de rekening gaat dan naar de Utrechtse bevolking.”

Wethouder Lintmeijer wilde op de inhoud van dit artikel niet reageren maar verwees naar zijn bijdragen aan het debat van dinsdagavond. Een deel van dat debat vond echter achter gesloten deuren plaats. 
 
Zie ook: Zigzagbeleid Utrecht in kwestie Tivoli en Tivoli waarschijnlijk weer naar rechter.